Żyjesz od pierwszego do pierwszego? Brakuje Ci środków na podstawowe wydatki? Twoje długi rosną? To znak, że dotykają Cię problemy finansowe. Jeśli nie zaczniesz im przeciwdziałać już teraz, skutki mogą być coraz bardziej odczuwalne. Zobacz, jak możesz wyjść z trudnej sytuacji finansowej.
Po czym rozpoznać problemy finansowe?
Aż 38 proc. Polaków deklaruje, że ma kłopoty finansowe1, z którymi coraz trudniej sobie poradzić, biorąc pod uwagę towarzyszący im stres. Nie ma znaczenia wiek czy wykształcenie. Kłopoty tego typu mogą dotknąć każdego. Zdarzają się bowiem takie okoliczności, na które nie masz wpływu. Po czym rozpoznać, że znajdujesz się w trudnej sytuacji?
Niewystarczająca ilość pieniędzy i konieczność ograniczania budżetu
Czerwona lampka powinna pojawić się u Ciebie wtedy, kiedy zaczyna Ci brakować środków do kolejnego miesiąca, np. na rachunki. Jeśli żyjesz od pierwszego do pierwszego, a Twoje wydatki są większe niż zarobki, to nie jest dobra sytuacja. Może bowiem zwiastować nadchodzące problemy finansowe i kryzys.
Jeśli ją dostrzeżesz, możesz np. zacząć poszukiwanie dodatkowych źródeł dochodu, aby jak najszybciej podreperować finanse.
Zadłużanie się, pożyczki od rodziny, z banku i innych instytucji
Coraz większe zadłużenie jest często wynikiem spadku dochodów i niewystarczających oszczędności. Jedna pożyczka może być nieszkodliwa. Jednak kiedy decydujesz się na chwilówkę za chwilówką, to prosta droga do spirali zadłużenia, z której niełatwo się wyplątać.
Pamiętaj, aby do każdego zobowiązania podchodzić z rozwagą. Nie zadłużaj się ponad swoje możliwości i w sposób, który nadmiernie obciąży Twój budżet. Kalkuluj, analizuj i podejmuj rozsądne decyzje, aby zadbać o utrzymanie stabilności finansowej.
Brak możliwości oszczędzania
Jeśli obserwujesz, że nie masz możliwości oszczędzania, to znak, że najpewniej mierzysz się z problemami finansowymi. Taka sytuacja jest najczęściej wynikiem 1. i 2. punktu. Kiedy wydajesz więcej, niż zarabiasz, a do tego masz na koncie kilka długów, oszczędzanie jest niemożliwe. To wszystko z kolei sprawia, że rośnie poziom stresu.
Jak sobie poradzić z problemami finansowymi?
Na szczęście problemy finansowe nie trwają wiecznie, a Ty możesz podjąć działania, które pozwolą je zakończyć. Są bowiem sposoby na to, aby zaradzić problemom, które już powstały. Oczywiście wszystko zależy od indywidualnej sytuacji. Warto jednak mieć na uwadze sprawdzone rozwiązania. Co robić, aby zminimalizować ryzyko problemów pieniężnych?
1. Unikaj „przekredytowania”
Jedną z podstawowych zasad w przypadku problemów finansowych jest unikanie „przekredytowania”. Kolejny kredyt lub pożyczka nie ułatwi wyjścia z obecnej sytuacji. Może wręcz ją pogorszyć i pogłębić trudności finansowe. Dlatego nie decyduj się na to, jeśli wiesz, że nie masz środków na zwrot.
Dla bezpieczeństwa warto przyjąć na zasadę, że nie bierzesz innych zobowiązań, dopóki nie uda Ci się spłacić tych, które już masz. W trudnych sytuacjach staraj się zoptymalizować budżet, wprowadzić oszczędności i zwiększyć dochody, a dodatkowe pożyczki czy kredyty traktuj jako ostateczność. Dzięki temu nie tylko unikniesz spirali zadłużenia, ale też nauczysz się kontrolować finanse nawet w trudnych sytuacjach.
2. Podejmuj negocjacje z wierzycielami
Kiedy długi już się pojawiły, nie unikaj kontaktu z wierzycielami. Banki lub firmy pożyczkowe nie przestaną dążyć do tego, aby odzyskać swoją należność. Brak kontaktu z nimi może spowodować to, że sprawa trafi do sądu, a nadzór nad nią przejmie skuteczny w egzekucji komornik. Zamiast tego, warto porozmawiać z instytucją na temat innych możliwości spłaty długu. Możesz rozważyć rozłożenie długu na raty. W trudnych sytuacjach warto skonsultować się z doradcą danej firmy w celu omówienia dostępnych działań naprawczych.
3. Znajdź dodatkowe źródła dochodu
Większość Polaków przy problemach z finansami ogranicza swoje wydatki. Aby jednak przestać martwić się zaległymi długami i brakiem oszczędności, dobrze też znaleźć dodatkowe źródło dochodu. Za problemami finansowymi najczęściej stoją bowiem niewystarczające zarobki. Poszukaj zatem możliwości ich zwiększenia i porozmawiaj ze swoim przełożonym o podwyżce.
4. Nie bój się szukać pomocy w miejscach, które mają ją zapewniać
Pamiętaj, że w Polsce działają organizacje, fundacje oraz instytucje publiczne, które oferują bezpłatne wsparcie doradcze i prawne dla osób zadłużonych (jedną z opcji jest nieodpłatna pomoc prawna2).
Możesz skorzystać z pomocy społecznej czy oferty fundacji zajmujących się edukacją finansową. Czasem wystarczy jedna konsultacja, by znaleźć realne rozwiązanie i poczuć ulgę. Sięganie po pomoc to nie słabość, a często pierwszy krok do wyjścia z długów.
5. Postaw na działania, które pozwolą uniknąć problemów w przyszłości
Najlepszym sposobem na radzenie sobie z problemami finansowymi jest zapobieganie ich powstawaniu. Warto prowadzić regularną kontrolę budżetu domowego, planować wydatki i odkładać choćby niewielkie kwoty na nagłe sytuacje. Dobrym nawykiem jest też tworzenie poduszki finansowej – oszczędności na 3–6 miesięcy życia bez dochodu. Warto również rozwijać wiedzę z zakresu finansów osobistych, by podejmować rozsądniejsze decyzje. Im szybciej wdrożysz te działania, tym mniejsze ryzyko powtórki kłopotów w przyszłości.
Podsumowanie
Jeśli masz problemy z pieniędzmi, najważniejsze jest to, żeby nie chować głowy w piasek. Działaj – szukaj dodatkowego zarobku, rozmawiaj z wierzycielami, tnij niepotrzebne wydatki. W przeciwnym razie, jeśli wskaźnik zadłużenia będzie wysoki, zagrozi Ci niewypłacalność, a nawet upadłość. A jeśli naprawdę musisz sięgnąć po pożyczkę, zrób to z głową. Pożycz tylko tyle, ile jesteś w stanie oddać, i upewnij się, że rozumiesz warunki wynikające z umowy. Dzięki temu zwiększysz prawdopodobieństwo, że nie wpadniesz w jeszcze większe zadłużenie.