Zanim podpiszesz umowę kredytową i zobowiążesz się na miesiące albo lata spłaty, warto na chwilę zdjąć nogę z gazu i przyjrzeć się podstawowym pojęciom. Jednym z najważniejszych jest kapitał kredytu. Choć brzmi poważnie i „bankowo”, w rzeczywistości oznacza coś bardzo konkretnego. I co ważne – nie jest to kwota, którą ostatecznie oddasz bankowi. Kapitał to tylko punkt wyjścia całego zobowiązania, a nie jego pełna cena. Dowiedz się o tym więcej!
Czym jest kapitał kredytu?
Kapitał kredytu to podstawowa i wyjściowa kwota zobowiązania, czyli dokładnie ta suma pieniędzy, którą bank udostępnia kredytobiorcy na określony cel. Jeżeli składasz wniosek o kredyt w wysokości 10 000 zł, to właśnie 10 000 zł stanowi kapitał kredytu. Jest to kwota „brutto” w sensie zadłużenia – bez uwzględniania kosztów, które pojawiają się w trakcie spłaty.
W praktyce jednak kapitał kredytu nie jest równoznaczny z kwotą, jaką oddasz bankowi. Całkowity koszt kredytu obejmuje bowiem wszystkie elementy finansowe, które wynikają z umowy kredytowej. Najważniejszym z nich są odsetki, naliczane od aktualnego salda kapitału i rozłożone na raty zgodnie z harmonogramem spłaty. To właśnie one stanowią cenę za korzystanie z cudzych pieniędzy w czasie.
Oprócz odsetek bank może pobierać prowizję za udzielenie kredytu, opłatę przygotowawczą, a także składki z tytułu ubezpieczenia kredytu (np. na wypadek utraty pracy, choroby czy śmierci kredytobiorcy). Te koszty nie zwiększają kapitału, ale bezpośrednio wpływają na to, ile pieniędzy faktycznie wypłynie z Twojego portfela w całym okresie kredytowania.
Dlatego analizując ofertę kredytową, warto wyraźnie rozróżniać pojęcia: kapitał kredytu to kwota, którą pożyczasz, natomiast całkowity koszt kredytu to suma kapitału, odsetek i wszystkich opłat dodatkowych. To właśnie ten drugi parametr pokazuje, ile realnie zapłacisz bankowi za dostęp do finansowania.
Przeczytaj też: Budowanie historii kredytowej – jak robić to poprawnie?
Jak spłacany jest kapitał kredytu?
| Rodzaj kredytu (kapitał i odsetki) | Jak wygląda spłata kapitału? | Co dzieje się z odsetkami? | Co faktycznie oddajesz? |
|---|---|---|---|
| Kredyt z ratą równą (annuitetową) | Kapitał spłacany stopniowo, na początku w niewielkiej części | Na początku wysokie, potem maleją | Kapitał + odsetki + ewentualne prowizje |
| Kredyt z ratą malejącą | Kapitał spłacany szybciej – co miesiąc taka sama część | Odsetki maleją z każdą ratą | Kapitał + niższy łączny koszt odsetkowy |
| Kredyt 0% | Każda rata zmniejsza wyłącznie kapitał | Brak odsetek nominalnych | Kapitał + ewentualne opłaty pozaodsetkowe |
| Kredyt darmowy (sankcja ustawowa) | Spłacasz tylko kapitał, zgodnie z harmonogramem | Odsetki i koszty są anulowane | Wyłącznie pożyczona kwota |
| Kredyt z karencją w spłacie kapitału | Kapitał nie maleje w okresie karencji | Spłacane są same odsetki | W tym czasie oddajesz tylko koszt korzystania z kapitału |
| Kredyt z nadpłatą | Kapitał maleje szybciej niż w harmonogramie | Odsetki naliczane od mniejszego salda | Mniej oddanych odsetek w skali całego kredytu |
Co się składa na ratę kredytu?
Jeśli udało Ci się uzyskać kredyt lub pożyczkę, w tym również pożyczkę online bez BIK, otrzymasz harmonogram spłaty. Są to raty, które należy spłacać co miesiąc do wyznaczonej daty. Co się na nie składa? Można je podzielić na dwie części:
- część kapitałową;
- część odsetkową.
W części kapitałowej spłacasz kwotę, którą pożyczyłeś od banku. W przypadku rat malejących najszybciej spłacasz właśnie tę część. To ona także stanowi podstawę do wyliczenia kolejnej części raty – odsetkowej.
Część odsetkowa wynika bezpośrednio z kapitału kredytu i jego oprocentowania. Wpływa na nią marża i stawka referencyjna WIBOR. Ta ostatnia jest zmienna i zależy od sytuacji finansowej państwa. Raty malejące są najbardziej podatne na zmiany wysokości stóp procentowych niż raty równe. Dlatego wysokość poszczególnych rat może ulec zmianie.
Jak wysoki może być kapitał kredytu?
Banki udzielają kredytów na podstawie analizy Twojej zdolności kredytowej. Sprawdzana jest wtedy nie tylko Twoja historia zobowiązań, ale również wysokość zarobków, rodzaj zatrudnienia czy stan cywilny. Na tej podstawie wydają one decyzję, czy mogą Ci udzielić kredytu w danej wysokości.
To, jak wysoki może być kapitał kredytu, jest kwestią indywidualną. Z całą pewnością na większy kredyt mogą liczyć osoby, które mają stabilne źródło dochodów, a do tego nienaganną historię kredytową. Jeśli tak nie jest, zawsze mogą liczyć na oferty pożyczkodawców.
W firmach pożyczkowych zaś wszystko zależy od tego, czy już wcześniej korzystałeś z oferty. Jeśli nie, Twoja pierwsza pożyczka pozabankowa będzie mogła być niższą. Z każdą kolejną natomiast pożyczkodawca nabierze do Ciebie zaufania, a Ty będziesz mógł liczyć na wyższe kwoty.
Kiedy spłacasz sam kapitał?
Choć kapitał kredytu wydaje się pojęciem prostym, w praktyce to właśnie on decyduje o tym, ile realnie oddasz bankowi – i w jakich sytuacjach możesz oddać tylko tyle, ile pożyczyłeś. Dlatego, mówiąc o kapitale, nie sposób pominąć takich konstrukcji jak kredyt 0% czy tzw. kredyt darmowy.
Oba przykłady dobrze pokazują, gdzie kończy się kapitał, a zaczynają koszty dodatkowe oraz jak prawo i konstrukcja umowy wpływają na ostateczne rozliczenie zobowiązania.
Kredyt 0% a kapitał kredytu – jak to działa w praktyce?
W kredycie 0% kapitał kredytu pozostaje dokładnie tym samym, czym w każdym innym zobowiązaniu kredytowym: jest to kwota, którą bank lub instytucja finansowa faktycznie udostępnia kredytobiorcy albo przekazuje w jego imieniu sprzedawcy. Jeżeli finansujesz zakup na 10 000 zł, to właśnie ta kwota stanowi kapitał kredytu i to ona jest stopniowo spłacana w ratach.
Różnica polega wyłącznie na konstrukcji kosztów. W kredycie 0% oprocentowanie nominalne wynosi zero, co oznacza brak odsetek naliczanych od kapitału. Nie oznacza to jednak, że całkowity koszt kredytu musi być zerowy. W praktyce często występują prowizje, opłaty administracyjne, koszty ubezpieczenia lub inne elementy, które formalnie nie są odsetkami, ale zwiększają koszt zobowiązania.
Z punktu widzenia kapitału sytuacja jest prosta: każda rata zmniejsza saldo kapitału, jednak kredytobiorca powinien zawsze analizować RRSO, ponieważ to ono pokazuje realny koszt korzystania z pożyczonej kwoty, niezależnie od hasła „0%”.
Kredyt darmowy a kapitał kredytu – sankcja z ustawy
Kredyt darmowy nie jest produktem bankowym, lecz konsekwencją przepisów prawa, konkretnie sankcji kredytu darmowego przewidzianej w ustawie o kredycie konsumenckim.
W sytuacji, gdy kredytodawca naruszy ustawowe obowiązki informacyjne – na przykład błędnie wskaże całkowity koszt kredytu, RRSO, zasady spłaty, wysokość prowizji lub inne elementy umowy – konsument ma prawo złożyć oświadczenie o skorzystaniu z sankcji.
Skutek jest jednoznaczny: kredytobiorca zwraca wyłącznie kapitał kredytu, czyli faktycznie pożyczoną kwotę. Wszystkie pozostałe koszty zobowiązania, w tym odsetki, prowizje, opłaty dodatkowe czy koszty ubezpieczenia, przestają obowiązywać.
W takim modelu kapitał kredytu staje się jedynym elementem zadłużenia, a jego spłata odbywa się zgodnie z pierwotnym harmonogramem lub po jego odpowiednim przeliczeniu.
To pokazuje, że kapitał jest podstawą każdego kredytu, a pozostałe koszty są jedynie „ceną” za korzystanie z niego – ceną, która w określonych sytuacjach może zostać całkowicie wyeliminowana przez przepisy chroniące konsumenta.
Czym jest kapitał? Podsumowanie
Wiesz już, co to jest kapitał kredytu i dlaczego nie należy go mylić z częścią odsetkową raty Zdajesz sobie również sprawę, że jego wysokość zależy m.in.: od Twojej zdolności kredytowej. Kiedy chcesz szybko pożyczyć pieniądze bez zbędnych formalności, możesz skorzystać z oferty Extraportfel.pl. Pierwszą pożyczką otrzymasz nawet w wysokości 3000 złotych.
Źródła:
- [Umowa kredytu] – Art. 69. – Prawo bankowe. – Dz.U.2026.38 t.j.
- Kredyt konsumencki. – Dz.U.2025.1362 t.j.
- Art. 45. – [Sankcja kredytu darmowego] – Kredyt konsumencki.
Formularz informacyjny dotyczący kredytu konsumenckiego
